ميرزا حسن حسينى فسايى
1215
فارسنامه ناصرى ( فارسى )
مشهور به چهل ستون افراشته [ ] و طاقهاى مرتفع بر اين ستونها گذاشته است و سنگهاى دو ذرعى ، سه ذرعى به درازا و پهناى [ ] درازارهها به كار برده است و سنگهاى مرمر كه جز با ارابه نتوان آورد از يزد و آذربايجان آورده ، در ازاره طاقهاى بزرگ رو به قبله و پشت به قبله گذاشتهاند و منبرى يكپارچه از سنگ مرمر به درازاى [ ] « 1 » ذرع شاه و [ . . . ] ذرع پهنا كه [ . . . ] پايه دارد در عمارت چهل ستون به ديوار ملاصق محراب نصب نمودهاند و درياچهاى در درازاى مسجد ساخته كه سنگهاى لب آن [ . . . ] ذرع درازا و [ . . . ] ذرع پهنا و [ . . . ] ذرع ارتفاع و [ . . . ] ذرع كلفتى آنهاست . و تمام صحن اين مسجد را از سنگهاى دو ذرعى و سه ذرعى فرش نمودهاند و شبستان وسيعى در جانب شرقى اين مسجد ساختهاند و اين مسجد در جانب غربى بازار وكيل است . يكى از شاهكارهاى هنرى مسجد وكيل ، حجارى چهل و هشت ستون آن است كه سقف شبستان وسيع مسجد را نگهداشته است . حجارى اين ستونهاى يكپارچه بقدرى ماهرانه و استادانه صورت گرفته كه سرسوزنى با هم اختلاف ندارند .
--> ( 1 ) . اين منبر داراى 14 پله است طول آن 5 / 6 متر و عرض آن 26 / 1 و قطر آن 55 / 0 متر مىباشد . ( تاريخچه . . . مسجد جامع سلطانى وكيل ، ص 54 ) .